Trong mọi cuộc đối thoại, luôn có những tiếng nói nằm ở phía rìa (the edge). Đó là những người ngập ngừng trước khi cất lời, những người không vội vã chen ngang, và cả những người nhìn sự việc qua một lăng kính khác biệt.

Chúng ta thường để những tiếng nói lớn nhất, mạnh mẽ nhất dẫn dắt cuộc đối thoại. Đó là cách dễ dàng nhất, nhưng hiếm khi là cách thông tuệ nhất. Bởi lẽ, những hiểu biết sâu sắc và quan trọng nhất thường không nằm ở trung tâm của sự ồn ào, chúng thường nằm ở những khoảng lặng nơi rìa phòng, chờ đợi để được mời gọi.

Điều phối thảo luận không phải là việc làm chủ cuộc chơi, mà là nghệ thuật ôm giữ không gian (holding space) cho những cuộc trò chuyện mang tính chuyển hoá.

Ôm giữ không gian là việc tạo ra một "không gian bao chứa" (container) đủ rộng, vững chắc và an toàn để những điều chưa hiển lộ có cơ hội cất tiếng. Đó là sự kiên nhẫn với khoảng lặng, là sự tinh tế để nhận ra ai đang kìm nén một suy nghĩ, là tạo ra một "lời mời" chân thành để sự khác biệt được lên tiếng mà không sợ bị phán xét.

Nếu bạn đang trong vai trò của một space holder, hãy tự hỏi: Bạn đang hướng sự lắng nghe tới ai? Cho điều gì?

Đừng chỉ lắng nghe những người đang nắm giữ micro hay những người “cầm quyền”. Hãy lắng nghe cả những khoảng lặng, những cử chỉ ngập ngừng, và cả những ánh mắt đang chờ đợi một cơ hội để chia sẻ. Khi bạn đưa được những tiếng nói bên lề vào trung tâm của sự thấu hiểu, đó là lúc trí tuệ tập thể thực sự được khai phóng.

Bởi vì cuộc đối thoại giá trị nhất không phải là nơi mọi người đồng thanh nhất trí với một kết luận, mà là nơi tất cả những góc nhìn, kể cả những góc nhìn lặng lẽ nhất, đều tìm thấy vị trí của mình.

Bạn thường dành sự chú ý nhiều nhất cho ai trong những không gian đối thoại mà bạn điều phối?

‍